مراجعه به ادبیات علوم سیاسی در عصر حاضر، گواه این مطلب است که انواع و اقسام متعدد، متمایز و متفاوتی از حکومت است  که بر اساس معیار ها و شیوه های مختف اداره جامعه طراحی شده اند. با توجه به اینکه بر اساس کتاب ولایت فقیه، امام خمینی نظام های سیاسی را در قالب دو نظام عمده جای داده، لذا ما به این دو نظام اشاره کرده و برخی از مصادیق آن را برخواهیم شمرد.

الف) حکومت طاغوت

در منطق امام خمینی، همه حکومت های نامشروع در ذیل عنوان طاغوت جای میگیرد که با عناوینی چون "قدرت سیاسی ناروا"، "قدرت سیاسی باطل" یا "حکومت جائر" نیز تعبیر کرده است. طبق سخنان ایشان، تعریف خاص طاغوت عبارت است از "حکومت های جور و نامشروعی که در برابر حکومت الهی طغیان کرده اند." و در معنای عام آن، واژه طاغوت علاوه بر حاکمان نا مشروع، به قاضی های نامشروع نیز تعمیم می یابد زیرا آنها در برابر فرامین خداوند طغیان کرده اند.

ب) حکومت اسلامی

حکومت اسلامی در نقطه مقابل حکومت طاغوت قرار دارد. این حکومت ضمن اینکه از مفاسد حکومت های جائر، مبرا است، به وحی الهی و قانون شریعت مستند بوده و حاکم آن می بایست واجد اوصاف  خاصی جهت اداره مطلوب جامعه باشد. تمامی احکام حکومت می بایست به وحی الهی مستند باشد. در این منطق، مردم حق قانون گذاری نداشته و این حق تنها به خداوند و وحی الهی تعلق داشته بلکه اختیارات حاکم نیز باید مقید به شریعت الهی و در محدوده سنت پیامبر و ائمه معصومین باشد.

مطالعه این مطلب به زبانهای دیگر:

انگلیسی

ترکی استانبولی